 جلسه
بانك مركزي آمريكا در شرايطي كه بازار هفتهها منتظر آن بود برگزار شد و
سهشنبه ساعت 21:45 به وقت تهران مقامات فدرالرزرو بازار را از تصميم خود
آگاه كردند.
خبر بسيار كوتاه بود. نرخ بهره نيم واحد كاهش يافت و از 25/5 به 75/4 رسيد.
اين خبر كوتاه اما آنچنان طوفاني در بازار به راه انداخت كه به اين
سادگيها فراموش نميشود و به اعتقاد بسياري اين اولين موج از سلسله
امواجي است كه بازار را درخواهد نورديد. بعد از بحران مالي اخير و مشكلات
عديدهاي كه براي سيستم بانكي بسياري از كشورها بر اثر ناتواني بازپرداخت
وامهايي كه براي خريد خانه به آمريكاييها داده شده بود، عموم كارشناسان
بر اين باور بودند كه فدرالرزرو دير يا زود بايد نرخ را كاهش دهد اما
مقدار آن مورد ترديد بود.كاهش نيم واحد نرخ بهره از چند جهت جالب توجه است
كه به آن خواهيم پرداخت:
1
- روال كار بانك مركزي آمريكا اينگونه است كه براي كاهش يا افزايش نرخ
بهره قدمهايي بيشتر از 25/0 برنميدارد و نيم واحد تغيير امري است كه در
شرايط بحراني رخ ميدهد.آخرين بار كه اين نهاد اقدام به نيم واحد كاهش
كرده بود در سال 1998 بود كه آلن گرينسپن، رييس وقت بانك مركزي بعد از
بحران مالي كه آن زمان به وجود آمده بود اقدام به اين حركت كرد.بنابراين
ميتوان اينگونه نتيجه گرفت كه برنانكي و همكارانش بحران مالي اخير را
كاملا جدي گرفتهاند و ظاهرا اولويت اول آنها كه تا پيش از اين تورم بوده
به اولويت دوم تبديل شده و بحران مسكن و سيستم وام و استقراض جاي آن را
گرفته است.
2 - بانك مركزي آمريكا معمولا هنگامي دست به تغيير نرخ بهره
ميزند كه يك سيكل از افزايش يا كاهش را مدنظر داشته باشد.همانگونه كه از
سال 2000 تا 2004 سيكل كاهش، از 2004 تا اواسط 2006 افزايش و سپس ثبات تا
سهشنبه شب.به اعتقاد عموم كارشناسان اين نيم واحد كاهش نشان از شروع يك
سيكل افزايش دارد و آنچه اين مدعا را پرقدرتتر ميكند بيانيه نسبتا
ملايمي بود كه بعد از خبر كاهش نرخ بهره اعلام شد.
در اين بيانيه
صراحتا به بحران مالي اخير اشاره شده بود و اين موضوع نيز اضافه شده بود
كه در صورت نياز فدرال رزرو وارد عمل خواهد شد.اين وارد عمل شدن (act as
needed) به معني كاهش نرخ بهره در آيندهاي نه چندان دور است.
3 - و
نكته جالب توجه ديگر آنكه اين تصميم به اتفاق آرا گرفته شد. به عبارتي در
ميان مقامات برتر اقتصاد آمريكا حتي يك نفر هم با اين تصميم مخالفت نكرد
كه در نوع خود جالب توجه است.اما تاثير اين خبر بر بازار جالب توجه
بود.دلار در برابر تمامي ارزها به غير از ين به شدت تضعيف شد به طوري كه
در برابر يورو به مرز 4/1 نزديك شد كه ركوردي ديگر براي يورو محسوب ميشود
و در برابر دلار كانادا به پايينترين حد در سي سال گذشته رسيد.طلا كه
همواره با دلار رابطهاي معكوس دارد تقويت شد و بورسهاي آمريكا از جمله
داوجونز به ميزان قابل توجهي تقويت شدند.با توجه به مطالبي كه به آن اشاره
شد اعتقاد من بر اين است كه مشكل بازار مسكن آمريكا با نيم واحد كاهش حل
نخواهد شد و مقامات فدرالرزرو احتمالا خود را در يك سيكل كاهشي ميبينند
و بنابراين در هفتههاي آينده شاهد تضعيف بيشتر دلار خواهيم بود.به طور كل
اين هفته را ميتوان هفته ركوردها ناميد. يورو، دلار كانادا و نفت هر سه
به بالاترين حدود خود رسيدند و ديگر كالايي كه بايد انتظار شكستن ركورد آن
در روزهاي آتي را داشت طلا خواهد بود .
خشایار امينی
|
